Creatinin là gì? Chỉ số Creatinin trong suy thận là bao nhiêu?

Chỉ số Creatinin trong suy thận đóng vai trò quan trọng với việc chẩn đoán và điều trị bệnh. Nồng độ Creatinin càng cao càng gia tăng thêm nguy cơ chức năng của thận bị rối loạn. Để tìm hiểu chi tiết về chỉ số này, mời bạn cùng theo dõi thông tin của bài viết dưới đây!

Creatinin là gì?

Creatinin là một sản phẩm được tạo ra từ sự hao mòn Creatine của hệ thống cơ bắp bên trong cơ thể chúng ta. Thông thường, Creatinin nội sinh chủ yếu từ các cơ quan như tuyến tụy, thận và gan dưới sự tổng hợp của Methionin và Arginine. Còn lượng Creatinin ngoại sinh có nguồn gốc từ dinh dưỡng bởi các bữa ăn thường ngày nạp vào cơ thể. 

Creatinin là gì

Về vai trò, Creatinin mang nhiệm vụ quan trọng trong việc sản sinh năng lượng cho toàn bộ hoạt động trao đổi chất của chúng tôi. Để lượng Creatinin trong máu luôn ở mức bình thường, thận là cơ quan đảm nhận vai trò này. Vì Creatinin được đào thải bởi thận và chúng chính là chỉ số để phản ánh một cách rõ ràng, chi tiết nhất chức năng hoạt động của cơ quan này.

Nồng độ Creatinin bao nhiêu là bình thường?

Về nồng độ, ở người trưởng thì nồng độ Creatinin được coi là bình thường khi:

  • Nam giới: Kết quả phân tích nằm trong khoảng 0.6 – 1.2 mg/dl (tương đương 53 – 106 mmol/l).
  • Nữ giới: Con số này dao động từ 0.5 tới 1.1 mg/dl (tức khoảng 44 – 97 mmol/l).

Ở người cao tuổi và trẻ sơ sinh thì nồng độ Creatinin  trong máu thường thấp hơn bình thường. Riêng với trẻ nhỏ sẽ rơi vào khoảng 0.2 mg/dl trở lên, chỉ số sẽ dao động theo sự phát triển cơ bắp từng ngày của bé. Ngoài ra, những trường hợp bị sụt cân nhanh, suy dinh dưỡng, có bệnh mãn tính lâu ngày cũng sẽ khiến nồng độ này thấp đi trông thấy. 

Sau các bữa ăn, lượng Creatinin cũng thường tăng lên một chút, nhất là sau khi bạn bổ sung thực đơn giàu protein. Bên cạnh đó, chỉ số Creatinin cũng biến đổi theo thời gian trong ngày:

  • Cao nhất vào lúc 7h tối
  • Hạ xuống mức thấp nhất là 7h sáng.

Nồng độ Creatinin bất thường

Với người trưởng thành khỏe mạnh ở cả hai giới, khi nồng độ Creatinin giảm sút hoặc tăng cao vượt ngưỡng lý tưởng bên trên có thể cảnh báo một số bệnh lý nguy hiểm của cơ thể. Cụ thể như sau:

  • Nồng độ Creatinin tăng cao: Là dấu hiệu nhận biết tình trạng viêm cầu thận, viêm bể thận, hẹp động mạch thận, suy thận, lắng đọng IgA bên trong cầu thận, ung thư tiền liệt tuyến và u tử cung ở nữ giới.
  • Trường hợp nồng độ Creatinin giảm: Cảnh báo hiện tượng suy cơ, suy nhược cơ thể và cũng là hệ lụy của việc ăn chay hoặc lạm dụng thuốc an thần. Cũng có một số trường hợp bà bầu mang thai giai đoạn đầu bị giảm chỉ số này.

Creatinin trong suy thận

Như bài viết đã nêu rõ bên trên, nồng Creatinin tăng cao sẽ phản ánh chức năng hoạt động và sức khỏe của thận. Cụ thể hơn, chức năng của thận được đánh giá nhờ vào độ lọc của cầu thận (viết tắt là GFR) thông qua nồng độ Creatinin trong máu.

Sau khi phát hiện những nghi ngờ liên quan tới bệnh, các bác sĩ sẽ yêu cầu bệnh nhân thực hiện xét nghiệm Creatinin trong máu hoặc nước tiểu. Sau đó tiến hành tính toán lượng Creatinin cơ thể người bệnh đào thải ra bên ngoài bởi thận để đánh giá tốc độ lọc của cơ quan này. Tương ứng các mức Creatinin chính là từng cấp độ bệnh. Chi tiết chỉ số nồng độ Creatinin (đơn vị tính: mmol/l)  bạn nên ghi nhớ như sau:

  • Chỉ số Creatinin nhỏ hơn 130 được xếp vào tình trạng thận suy yếu độ 1.
  • Nồng độ Creatinin từ 130 tới 299 cảnh báo khả năng suy thận cấp độ nặng hơn, gọi là độ 2.
  • Khi chỉ số Creatinin thuộc đoạn 300 tới khoảng 499 tương ứng với hiện tượng thận suy giảm chức năng độ 3a.
  • Nếu lượng Creatinin ở giữa khoảng 500 đến 899 là suy thận cấp 3b.
  • Trường hợp nồng độ Creatinin vượt quá 900 thì người bệnh được chẩn đoán suy thận độ nặng nhất là độ 4.

Trong các cấp độ bệnh bên trên, khi bệnh rơi vào tình trạng từ 3a trở lên là rất nguy hiểm. Bởi lúc này cơ thể người bệnh không còn đáp ứng được với thuốc mà cần phải tiến hành hỗ trợ các biện pháp nhân tạo như chạy thận trong suốt quãng đời còn lại. Từ đây sức khỏe, công việc và kinh tế gia đình của người bệnh cũng sa sút rất nhiều.

Chính vì thế, việc nắm rõ các triệu chứng của chỉ số Creatinin cao sẽ giúp phát hiện bệnh sớm hơn. 

Nguyên nhân khiến kết quả xét nghiệm Creatinin trong suy thận tăng cao

Các nguyên nhân khiến nồng độ Creatinin trong suy thận tăng cao khá đa dạng. Chúng chủ yếu xuất phát từ những nguyên nhân từ thận và bệnh lý liên quan. Bao gồm nguyên do trước thận, tại thận và sau thận. Chi tiết các nguyên nhân này bao gồm:

  • Suy thận bởi nguồn gốc trước thận: Do ảnh hưởng của các bệnh lý/ tình trạng như mất nước, hẹp động mạch thận, suy tim mất bù, xuất huyết.
  • Suy thận xuất phát từ nguyên nhân tại thận: Thận bị tổn thương bởi các bệnh lý (tăng huyết áp, viêm cầu thận), ống thận bị tổn thương (đau trong xương, viêm thận, thận nhiễm độc).
  • Suy thận bởi nguồn gốc sau thận: Tuyến tiền liệt bị ung thư, xuất hiện khối u trong bàng bàng, sỏi thận, tử cung nữ giới có khối u.

Như vậy có thể thấy rằng xét nghiệm Creatinin trong suy thận là rất cần thiết để có thể kiểm soát cũng như có hướng điều trị bệnh hiệu quả ngay từ đầu. Do đó bạn nên thăm khám định kỳ để kiểm tra sức khỏe thường xuyên hơn. Hy vọng những thông tin trên sẽ hữu ích với bạn đọc.

Khi nào cần xét nghiệm định lượng Creatinin?

xét nghiệm định lượng Creatinin

Xét nghiệm nồng độ Creatinin có thể thực hiện như một xét nghiệm sinh hóa bình thường khi người bệnh xuất hiện một vài triệu chứng điển hình bất thường về sức khỏe như:

  • Cơ thể thường xuyên uể oải, mệt mỏi, ăn không ngon miệng, ngủ khó tròn giấc.
  • Vùng bụng, mắt cá chân, đùi và mặt sưng phù không rõ nguyên nhân.
  • Lượng nước tiểu thải ra bên ngoài giảm hơn bình thường. Kèm theo đó, người bệnh đi tiểu có cảm giác nóng rát, dịch ra bất thường, hay tiểu vào ban đêm.
  • Vùng dưới khung sườn, quanh hông, gần thận thường xuyên bị đau.
  • Huyết áp tăng cao.
  Suy thận có được uống rượu không?

Leave a Reply